Geschiedenis elpee

GESCHIEDENIS VAN DE ELPEE

Overzicht van de gegevensdrager door de jaren heen (wikipedia)

Home

1857

Édouard-Léon Scott de Martinville:
De fonautograaf

Foto: wikipedia

1877

Thomas Alva Edison:
De fonograaf

Foto: wikipedia

1885

Charles Sumner Tainter:
De grafofoon

Foto: wikipedia

1887

Emile Berliner:
De grammofoon

Foto: wikipedia

1898 - 1930

Oprichting van “Deutsche Grammophone Gesellschaft”, de eerste 10” en 12” platen, de gebroeders Pathé wisselen van de cilinder naar de plaat, experimenten met verschillende toerentallen, introductie van elektriciteit, de opkomst van de radio, vinyl als grondstof.

1931

RCA Victor:

12” 33 tpm Program Transcription Records

Foto:
https://bsnpubs.com/rca/rca/rca33.html

Foto: wikipedia

1940 - 1945

Tweede Wereldoorlog. Uitvinding van o.a. de radar, computer, straalmotor, raket en de sonar. Vinyl krijgt een nieuwe kans.

1948

Columbia Records:

12” 33⅓ RPM microgroefplaat (LP)

Foto: wikipedia

1950 - 1960

De 78 toerenplaat faseert uit. Stereoweergave wordt uitgevonden.
De elpee en single worden enorm populair mede door de jukebox
(de single) en de rock ’n’ Roll.

1960 - 1970

De stereoweergave wint aan populariteit. De platenindustrie neemt in macht toe. Andere media worden uitgevonden, zoals de bandrecorder en de cassettebandjes. Het aantal genres en subgenres neemt snel toe, zo ook de bijzondere varianten als progressieve rock, de conceptalbums, picture disks…

1970 - 1980

De 12” maxisingle wordt uitgevonden. De uitvinding van de PCM adapter opent nu ook digitale mogelijkheden voor het publiek. De cassetterecorder verdringt de (duurdere) bandrecorder van de markt en maakt het makkelijk en betaalbaar om elpees “op te nemen”.

1980 - 1990

Philips en Sony brengen de compact disk (CD) op de markt. Met het album “Brothers in Arms” van Dire Straits breekt de CD de markt open. Aan het einde van dit decennium wordt de CD ook geïntroduceerd voor de data opslag bij computers.

1990 - 2000

De introductie van aanvullende technieken (o.a. MP3, USB sticks, portable MP3 spelers) verdringen de elpee en in snel tempo wordt de productie van elpees afgebouwd, alhoewel nooit geheel tot nul. Met name bij diskjockeys en ook bij puristen blijft de elpee populair.

2000 - 2010

De elpee wordt nog wel verkocht, maar het is zeer beperkt en nog minder dan een niche. Een ander fenomeen doet zijn intrede: streaming. De muziekindustrie heeft veel schade opgelopen door het gemak waarmee MP3 bestanden kunnen worden gekopieerd en verspreid via internet. Door dit zelf in beheer te nemen, wil men de ontstane schade herstellen. Al snel nemen de streamingdiensten het grootste marktaandeel in beslag.

2010 - heden

De elpee komt langzaam terug en neemt na enkele jaren het grootste marktaandeel, voor wat betreft fysieke media, van de CD en andere media over. Er komen weer platenzaken en ook het aantal platenbeurzen neemt rap toe. Anno 2023 is de elpee helemaal terug!

Draaisnelheden en formaten door de jaren heen

Marktaandeel vinyl
(Nederland)

Home